Tafelmanieren

Een stukje geschiedenis

Tafelmanieren, of etiquette, bestaan al eeuwenlang. Vanaf de Middeleeuwen werden tafelmanieren gemeengoed om hygiënische redenen en vanwege fatsoensnormen. Destijds waren dit slechts een paar regels, zoals eten met een mes en het beheersen van de eetlust. Vraatzucht was namelijk onacceptabel. Later werden dit steeds meer regels. In de huidige tijd zijn er ontzettend veel tafelmanieren op te noemen, maar niet iedereen past alles toe. Er zit veel verschil in de regels en manieren die bij iemand wel of niet wenselijk zijn. Wanneer hecht je waarde aan bepaalde manieren? Dit is afhankelijk van je eigen normen en waarden, cultuur, de setting, gelegenheid en je gezelschap.

Normen en waarden

De meesten zullen vrij bekend zijn met normen en waarden en precies weten wat zij wel of niet fijn vinden. Een voorbeeld ervan zijn fatsoensnormen, zoals geen telefoon aan tafel, niet boeren en niet met volle mond praten, wachten tot iedereen klaar is met eten voordat je van tafel gaat, de tafel dekken en afruimen en eten met bestek. Het is een soort samenwerking, want je respecteert elkaars wensen tijdens het eten. Ikzelf vind het fijn als we luisteren naar hoe ieders dag is gegaan en elkaar laten uitpraten. Verder maakt het me niet veel uit, zolang het niet onbeschoft wordt.

Cultuur

In een cultuur kunnen specifieke gewoonten, normen en waarden spelen. Zo mag je in Azië slurpen tijdens het eten. Sterker nog, dit is een teken dat het eten smaakt en dus een compliment voor de chef. Eten met stokjes is daar heel gewoon, terwijl we in Nederland voornamelijk met stokjes eten bij sushi of andere Aziatische gerechten. In veel Islamitische landen is het zeer ongebruikelijk om met je linkerhand te eten, omdat je veel andere dagelijkse bezigheden met links uitvoert en deze hand dus wordt beschouwd als onrein.

Formele setting en gelegenheden

Misschien denk je bij een formele setting gelijk aan een strenge houding, bepaald bestek, servies en taalgebruik. Op televisie zie je deze situaties verschijnen bij het Koningshuis en in films of series, maar ik denk dat dineren volgens de strenge etiquette onder de mensen verder niet veel gebeurt. Natuurlijk heb je altijd wel eigen normen waar je naar leeft. Een formele setting kan simpelweg ook een zakelijk etentje zijn. In een restaurant ligt bestek vaak al op de juiste plaats. Wanneer je thuis een kerstdiner organiseert, zou je de regels van het bestek wel kunnen hanteren. Ikzelf zou dit wel doen, zodat het net een luxere uitstraling heeft. De waarheid is dat ik dan zou moeten opzoeken welk soort bestek waar moet. Hier ben ik normaal gesproken namelijk totaal niet mee bezig. Tijdens een formeel samenzijn kan het ook wenselijk zijn om de servet op schoot te leggen, zonder ellebogen op tafel te dineren en zonder je hand onder het hoofd aan tafel te zitten. Ook kan van je verlangd worden dat jouw telefoon op stil staat. Het heeft wel wat, de regels rondom de etiquette. Net dat beetje extra geeft een luxe uitstraling en gevoel.

Informele setting

Mijn persoonlijke favoriet. Het is hier vaak het belangrijkst dat iedereen het naar zijn of haar zin heeft en dat de kwaliteit van het eten goed is. Natuurlijk zijn er fatsoensnormen die belangrijk zijn, in ieder geval voor mij. Zo zou ik het niet waarderen als iemand een hoorbare oprisping heeft of een windje laat aan tafel. Ook kan het vervelend zijn als iemands telefoon om de haverklap rinkelt.
Een voorbeeld van een informeel etentje kan een lunch met een vriendin zijn, maar ook met je partner uiteten, een paasbuffet of op een terras een hapje eten is informeel. Gezelligheid, goed eten en jezelf kunnen zijn. En dat met een leuk gezelschap natuurlijk. Voor mij is lekker eten, lieve mensen om me heen en een mooie locatie de perfecte combinatie van een sfeervolle avond.

Heb jij standaarden tijdens je maaltijd? Is dit anders bij verschillende gelegenheden? Laat het ons weten in de reacties.